Triada poznawcza Becka – poznawcze podłoże depresji

Depresja to zaburzenie nastroju, które uniemożliwia osobom nią dotkniętych prowadzenie “normalnego życia” oraz funkcjonowania  w pracy, społeczeństwie oraz rodzinie. Seligman (1973) określił depresję jako “przeziębienie” psychologii ze względu na częstotliwość rozpoznań.

Poznawcze wyjaśnienie depresji

Jednym z głównych badaczy depresji w nurcie poznawczym był Aaron Beck.  Prowadząc badania nad depresją w General Hospital w Filadelfii, doszedł do wniosku, że za stan pacjentów odpowiedzialny jest sposób interpretacji zdarzeń w negatywny sposób. Beck (1967) zidentyfikował trzy mechanizmy, które według niego wprowadzały w depresję:

  1. Błędy w poznawcze (tj. błędne przetwarzanie informacji)
  2. Negatywne auto-schematy
  3. Triada kognitywna (negatywne automatyczne myślenie)

a) Błąd poznawczy

Beck odkrył, że osoby z depresją częściej – niż osoby bez zaburzenia nastroju – koncentrują się na negatywnych aspektach sytuacji, ignorując pozytywy. Są one podatne na zniekształcanie i wyłącznie negatywne interpretowanie zdarzeń/informacji – proces określany jest mianem błędu poznawczego.

Beck wyszczególnił liczne zniekształcenia poznawcze, z których dwa obejmują: nadmierne uogólnienia i katastrofy . Na przykład osoba z depresją może generować nadmierne uogólnienia, z których wyciąga daleko idące (zazwyczaj negatywne) wnioski na podstawie pojedynczego incydentu, na przykład: “Nie udało mi się zdać jednego kolokwium, na pewno nie zaliczę też  egzaminu z tego przedmiotu! (choć ta osoba, pozostałe kolokwia z tego przedmiotu zadała)”. Alternatywnie, osoba z depresją może doświadczyć katastrofy, gdzie wyolbrzymia drobne niepowodzenia i uważa, że ​​jest to kompletna katastrofa, na przykład: “Nie udało mi się zdać jednego egzaminu semestralnego w pierwszym terminie! Zawalę studia i nigdy nie znajdę dobrej pracy!”.

b) Negatywne auto-schematy (negatywne przekonania)

Schemat to “pakiet” wiedzy, który przechowuje informacje i pomysły dotyczące naszej osoby i otaczającego nas świata. Schematy te rozwijają się w dzieciństwie i według Becka depresyjni ludzie mają negatywne schematy, które mogą pochodzić z negatywnych doświadczeń, na przykład krytyki, od rodziców, rówieśników, nauczycieli.

Osoba z negatywnym schematem myślenia, w efekcie interpretuje informacje i doświadczenie płynące z otoczenia w przeważający mierze, w sposób negatywny, co może prowadzić do błędów poznawczych, takich jak te opisane powyżej.

c) Negatywna triada

Beck twierdził, że błędy poznawcze i negatywne auto-schematy utrzymują negatywną triadę: negatywny i irracjonalny obraz własnej osoby, przyszłości i otaczającego świata. Dla osób cierpiących na depresję negatywna triada jest powszechnym objawem.

Negatywna triada w skrócie dzieli się na trzy elementy poznawcze:

  • Ja – “Jestem bezwartościowy”.
  • Świat – “świat jest nieuczciwym miejscem”.
  • Przyszłość – “Zawsze będę ponosił porażki”.

Zgodnie z poznawczą triadą Becka, osoba w depresji, automatycznie ma negatywną wizję: siebie, swoich przeszłych doświadczeń (świat wokół dostarczył wyłącznie negatywnych doświadczeń) i przyszłość. Zgodnie z tym modelem “inne objawy zespołu depresyjnego” są “konsekwencjami aktywacji negatywnych wzorców poznawczych”.

Psychoterapia

Osoby w depresji, współpracujące z psychologiem nabywają umiejętności rozróżniania własnych zniekształconych myśli od rzeczywistości oraz dostrzegają wpływ procesów poznawczych na uczucia. Efektem terapii jest umiejętność rozpoznawania, monitorowania własnych myśli oraz usuwanie zniekształconych auto-schematów prowadzących do depresji. W efekcie dochodzi do zastąpienia nieprawidłowych przekonań i konstruktów myślowych bardziej racjonalnymi i adaptacyjnymi.

Komentując, udostępniając (poniżej szybka opcja), “lajkując” doceniasz moją pracę i pomagasz dotrzeć temu artykułowi do większej liczby osób – DZIĘKUJĘ <3

Komentarze Facebook
Ocena: 4.8 z: 8